НАЦИОНАЛНА УСТАНОВА ЦЕНТАР ЗА КУЛТУРА

 

„ИЉО АНТЕСКИ-СМОК“-ТЕТОВО

Ц​​ентарот за култура „Ило Антески-Смок“ во Тетово претставува една од најзначајните културни институции во Пологот и еден од клучните столбови на уметничкиот и културниот живот на градот. Повеќе од пет децении, тој претставува простор за творештво, културна едукација и уметничка соработка, придонесувајќи за развојот и збогатувањето на културниот живот во Тетово и пошироко.

Изградбата на објектот започна во 1968 година и беше завршена во 1975 година. Истата година институцијата ја започна својата дејност под името Дом на културата – Тетово, со тим од 16 вработени. Во 1976 година беше регистрирана како правно лице, а во 2004 година, со одлука на Владата, доби статус на Центар за култура. Прв директор на изградбата на овој значаен објект за градот Тетово беше Xеладин Палоши.

Од своето основање, Центарот за култура е носител на главните културни и уметнички активности во Тетово. На неговата сцена се реализирани стотици концерти, фестивали, театарски претстави, изложби, промоции на книги, литературни вечери и други настани кои оставиле значаен белег во културната историја на градот.

Објектот на Центарот за култура располага со површина од околу 6.500 м². Неговото јадро е мултифункционалната сцена со површина од 672 м², опремена со сценски ротатор и оркестарска школка, што овозможува соодветни услови за реализација на различни уметнички активности. Главната сала има капацитет од 660 седишта, додека за камерни концерти, промоции, предавања и други културни активности се користат и помали сали со околу 100 места.

Долги години објектот функционираше како вистински мултифункционален центар, со простории за ликовни ателјеа, драмско студио, музички активности, фото-кино клуб, читална, шаховски клуб, како и помошни простории за уметници и учесници во културните програми. Дел од овие простории подоцна беа отстапени на други јавни институции, меѓу кои Театарот во Тетово, Градската библиотека, Универзитетот во Тетово и Музичкиот ансамбл. Истовремено, во објектот делуваа и меѓународни културни организации и центри, како Американското катче, Францускиот алјанс и Europe House.

По осамостојувањето на државата и општествено-економските промени во деведесеттите години од минатиот век, Центарот за култура се прилагоди на новите услови на транзицијата. Покрај поддршката од Министерството за култура и туризам на Република Северна Македонија, институцијата обезбедуваше дел од сопствените приходи, главно преку издавање на простории под закуп, со што се обезбедуваше континуитет на културните програми и одржување на објектот.

ДИРЕКТОРИ НА ЦЕНТАР ЗА КУЛТУРА ТЕТОВО

  • Џеладин Палоши (1968-1975)
  • Ацо Костоски (1975-1988)
  • Драшко Ѓорѓески (1988-1998)
  • Вехби Беџети (1998-2001)
  • Зулќифли Сулејмани (2001-2002)
  • Сабедин Алиу (2002-2003)
  • Ејуп Махмуди (2003-2006)
  • Фаик Мустафа (2006-2008)
  • Хаки Фазлиу (2009-2018)
  • Артан Арслани (2018-2021)
  • Арљинд Хусеини (2021-2023)
  • Вулнет Фејзулаи (2023-2024)
  • Фатлинд Ајдини (2024-2025)
  • Њомза Имери Исмаили (2025- )

УМЕТНИЧКИ ГРУПИ НА УСТАНОВАТА

  • Драмско студио за деца и восрасни
  • Литературен Клуб „Кирил Пејчиновиќ“
  • Ателје за ликовни уметности
  • Музичка група на хорoви
  • Фолклорна група
  • Киноклуб

КУЛТУРНО-УМЕТНИЧКИ ДРУШТВА ВО ПРОСТОРИТЕ НА КУЛТУРНИОТ ЦЕНТАР – ТЕТОВО

  • К.У.Д „Џеладин Зеќири“
  • К.У.Д „Пралипе“
  • К.У.Д „Иљо Антески-Смок“- Тетово
  • К.У.Д „Јени Хајат“
  • К.У.Д „Бранко Чајка“
  • К.У.Д „ Јехона е Малесис Шарит“
  • Балетско студио „Менада“
  • Фестивал „Јаболчиња“
  • Октет „Илирикум“
  • Драмско студио
  • Детски хор
  • Хор „Балтепе“

Секоја година Центарот за култура аплицира со различни проекти од областа на музиката, театарот, литературата, визуелните уметности и други уметнички дисциплини, реализирајќи програми кои го збогатуваат културниот живот на градот. Покрај тоа, институцијата спроведува проекти за одржување и модернизација на инфраструктурата, континуирано инвестирајќи во зачувување и развој на своите капацитети.

Со текот на годините, Центарот за култура изгради блиска соработка со Општина Тетово, универзитетите, училиштата и културните институции во земјата. Тој соработува со театри, опери, филхармонии, уметнички ансамбли и културни организации од Северна Македонија и странство, носејќи значајни уметнички програми во Тетово и претставувајќи го градот на национални и регионални настани.

Според годишните статистики на институцијата, во Центарот за култура се реализираат во просек од 100 до 130 културни, уметнички, едукативни и општествени настани годишно, кои ги посетуваат повеќе од 50.000 посетители. Во неговите програми со години се вклучени илјадници деца, млади и возрасни, како и десетици професионалци – кореографи, диригенти, музичари, пејачи, сликари, актери и режисери – кои со својата посветеност придонесуваат за развојот на уметничкиот и културниот живот во Тетово.

Денес, Центарот за култура „Ило Антески-Смок“ продолжува да биде една од најзначајните културни институции во земјата. Зачувувајќи ја традицијата градена со децении и прилагодувајќи се на современите потреби, тој останува отворен простор за креативност, културен дијалог и уметнички развој. Истовремено, институцијата е вклучена и во менаџирањето на проектот за изградба на новиот објект на Театарот и Библиотеката во Тетово, инвестиција од исклучително значење за иднината на културниот живот на градот.